De beste zorg met de kleinste ecologische voetafdruk
De beste zorg met de kleinste ecologische voetafdruk
Duurzaamheid refereert aan de drie P’s ‘people’, ‘planet’ en ‘prosperity’. In dit duurzaamheidsverslag leggen we de aandacht op het onderdeel ‘planet’. We laten zien welke activiteiten in 2025 hebben bijgedragen aan de vergroening van de zorgprocessen en ondersteunende diensten in het Spaarne Gasthuis. Voor uitgebreide informatie over personeels-gerelateerde thema’s, de patiëntenzorg en opleiding en wetenschap verwijzen we naar het Spaarne Gasthuis jaarverslag 2025.
De zorgsector draagt bij aan klimaatverandering en milieuvervuiling, terwijl deze ontwikkelingen tegelijkertijd zorgen voor nieuwe en toenemende zorgvragen. Denk aan een stijging van infectieziekten, hittestress, allergieën, longaandoeningen en neurologische klachten. Deze paradox – zorg die zowel bijdraagt aan als probeert te beschermen tegen ziekte – maakt de urgentie voor verduurzaming duidelijk. Zorg met de laagst mogelijke impact op klimaat, milieu en leefomgeving is nodig, zonder concessies te doen aan de kwaliteit van zorg en het welzijn van de patiënt (bron: Green Deal Samen werken aan duurzame zorg).
We voelen de verantwoordelijkheid om onze zorg op een duurzame manier te organiseren. We streven naar ‘de beste zorg met de kleinste ecologische voetafdruk’. Dat betekent: onze positieve maatschappelijke impact versterken en onze negatieve impact op klimaat, milieu en gezondheid zoveel mogelijk beperken.
In 2023 hebben wij daarom de Green Deal Duurzame Zorg 3.0 ondertekend. Daarmee verbinden we ons aan vijf belangrijke thema’s:
- Vermindering van CO₂-uitstoot: De Nederlandse zorgsector is verantwoordelijk voor zo’n 7% van de landelijke CO₂-uitstoot. Wij richten ons op het terugdringen van directe en indirecte CO₂-emissies, onder andere door energiebesparing, inzet op groene energie, duurzame mobiliteit en een efficiënte omgang met medicijnen. Lees meer in het hoofdstuk CO₂-voetafdruk.
- Meer circulariteit: We willen zoveel mogelijk grondstoffen opnieuw gebruiken en inzetten op hergebruik. Minder verspilling en bewuste inkoop helpen ons hierbij. Lees verder in het hoofdstuk Circulair.
- Minder milieubelasting door medicatie: Medicijnresten kunnen in het milieu terechtkomen en schade toebrengen aan ecosystemen. We zoeken actief naar manieren om dit zo veel mogelijk te voorkomen. Zie het hoofdstuk Minder milieubelasting medicatie.
- Gezonde omgeving en leefstijl: Preventie en gezondheidsbevordering zijn essentieel. Door in te zetten op gezonde leefgewoonten en leefomstandigheden, kunnen we ziekte voorkomen en de zorgvraag verlagen. Dat draagt ook weer bij aan een lagere milieu-impact. Lees meer in het hoofdstuk Gezondheid & welzijn.
- Bewustwording en kennisdeling: Duurzaamheid begint bij bewustzijn. Daarom besteden we aandacht aan de relatie tussen zorg, klimaat, milieu en gezondheid – met name in ons onderwijs aan (toekomstige) zorgprofessionals en in de bewustwording onder medewerkers. Zie het hoofdstuk Kennis en bewustwording.
Deze speerpunten hebben wij visueel samengebracht in onze praatplaat duurzaamheid: een overzicht waarin in één oogopslag zichtbaar is hoe wij als ziekenhuis bijdragen aan toekomstbestendige zorg.
Duurzaamheidsbeleid en –organisatie
Duurzaamheidsbeleid en –organisatie
Het integreren van duurzaamheid in de bedrijfsvoering is een doorlopend proces, waarbij een aantal stappen relevant zijn voor ons.
Ten eerste creëren we bewustzijn over duurzaamheid binnen de organisatie, bijvoorbeeld middels diverse bewustwordingsacties en onze groene ambassadeurs op zorg- en ondersteunende afdelingen. Lees meer hierover in hoofdstuk Kennis en bewustwording.
Ten tweede bepalen we de scope en geven we prioritering aan wat betreft duurzaamheidsthema’s, doelen en –ambities. In 2025 heeft het Spaarne Gasthuis het Meerjarenplan Duurzaamheid 2025-2030 vastgesteld. Deze omvat concrete duurzaamheidsdoelen en gekwantificeerde ambities per doelstelling. Voor het definiëren van de duurzaamheidsdoelstellingen zijn de Green Deal 3.0 thema’s als basis gebruikt. De doelen binnen een thema sluiten aan bij de Green Deal afspraken en deels bij het Meerjarenprogramma Duurzaamheid 2021-2030. Een van onze 20 concrete ambities blijft het behouden van het gouden Milieuthermometer Zorg certificaat.
Relevante duurzame initiatieven die bijdragen aan de meerjarendoelen worden periodiek geïnventariseerd en de prioritering van projecten en initiatieven vindt onder meer plaats op basis van verwachte duurzaamheidswinst, uitvoerbaarheid/haalbaarheid en financiële impact van het initiatief.
Ten derde verankeren wij duurzaamheid in de organisatiestructuur en werken wij continu aan implementatiestrategieën voor het behalen van de gedefinieerde doelen. De bestaande organisatiestructuur duurzaamheid vormt de basis hiervoor met de, aan de raad van bestuur rapporterende, regiegroep duurzaamheid, de adviseur duurzaamheid, de Green Teams (groepen collega’s van dezelfde afdeling, die samen onderzoeken hoe ze hun afdeling kunnen verduurzamen) en diverse duurzaamheidswerkgroepen. Geïdentificeerde duurzaamheidsdoelen worden op organisatieniveau nagestreefd. Aangezien er een bijdrage van alle zorg- en ondersteunende afdelingen nodig is, is duurzaamheid onderdeel van de Planning & Control cyclus, waarbij alle afdelingen minimaal één duurzaamheidsinitiatief kiezen en nastreven. De regiegroep duurzaamheid houdt regie over de duurzaamheidsbijdragen op afdelingsniveau en hoe deze bijdragen aan onze lange termijn doelen.
Ten vierde maken we duurzaamheid meetbaar en onze duurzaamheidsprestaties inzichtelijk middels (half)jaarlijkse interne en externe rapportages, instrumenten zoals de CO₂-routekaart en het milieumanagementsysteem Milieuthermometer Zorg.
Het proces eindigt niet bij de stap ‘meten en rapporteren’. De periodiek in kaart gebrachte duurzaamheidsresultaten helpen bewustzijn te creëren en bij het verdere aanscherpen van doelen, ambities, strategie en beleid.