Voorbeelden van wat we al doen
Geneesmiddelen leveren een waardevolle bijdrage aan het voorkomen en genezen van ziekten en dragen op die manier bij aan het verbeteren van de kwaliteit van leven. Door het gebruik van medicatie komen echter ook reststoffen via urine en ontlasting in het grond- en oppervlaktewater terecht. Het doorspoelen van ongebruikte (vloeibare) medicatie via de gootsteen of het toilet draagt hier ook aan bij. Medicijnresten vormen een risico voor de dieren en planten die in het oppervlaktewater leven. Daarnaast heeft de productie van geneesmiddelen een klimaat- en milieu-impact. Redenen genoeg om zo weinig mogelijk medicatie te verspillen. Hier zetten de Apotheek Spaarne Gasthuis en onze zorgafdelingen samen op in.
Voorbeelden van wat we al doen
- Voor het verminderen van de retourmedicatie hebben wij al een aantal stappen genomen zoals de optimalisatie ‘medicatie op naam vs. medicatievoorraad op de afdeling’; continu monitoring van de gemiddelde ligduur op de afdeling en het mogelijk bijstellen van het ‘aantal dagen standaardlevering bij op naam leveringen’.
- Daarnaast zijn de eerste stappen gezet om het doorgebruik van thuismedicatie te implementeren. Als dit succesvol is, neemt het aantal op naam leveringen af met als gevolg minder retouren.
- Verder wordt ingezet op meer bewustwording creëren bij de verpleegkundigen, wanneer medicatie op naam door hen actief wordt aangevraagd in ons elektronisch patiëntendossier. Bijvoorbeeld om dubbele bestellingen meteen bij de bron, de aanvrager, te ondervangen en niet pas bij de apotheek.
- De apotheek gaat volgend jaar ook aan de slag met de implementatie van een nieuwe module van ons elektronisch patiënten systeem, waarbij de inkoop en de logistiek van medicatie volledig is opgenomen. Het voordeel hiervan is dat er voortaan informatie beschikbaar is over hoeveel er van welk geneesmiddel aan welke patiënt is geleverd en toegediend. Betere informatie kan gebruikt worden om nog beter te sturen op de levering van de medicatie.
- Verder maakt de apotheek bij het voorschrijven van medicatie steeds meer inzichtelijk wat ‘groene keuze geneesmiddelen’ zijn en ontwikkelt instructiemateriaal met betrekking tot duurzamere keuzes rondom medicatiebestelling en –toediening.
- Op het gebied van zo min mogelijk medicijnresten in het afvalwater zijn we in gesprek met het waterschap over waterzuiveringsmogelijkheden in de regio, zetten we in op de juiste afvoer van niet gebruikte medicatie (niet door de gootsteen wegspoelen) en informeren wij patiënten over het inleveren van medicijnen.
Praktijkvoorbeeld: Spuitenvulmachine
Sinds begin 2024 heeft de apotheek een nieuwe spuitenvulmachine. Hiermee maakt zij kant-en-klare spuiten die direct klaar zijn voor gebruik in het ziekenhuis én lang houdbaar zijn. Dit bespaart tijd, vermindert verspilling en zorgt voor een veilige toediening van medicatie. We kunnen er uiteindelijk ongeveer 250 spuiten per week mee besparen die (deels) ongebruikt in het afval verdwijnen.
Hoe werkt het en voor wie maken we deze spuiten?
Voor een operatie worden vaak uit voorzorg geneesmiddelen in spuiten klaargelegd. Vaak zijn deze niet nodig en worden ze na de operatie weggegooid. Deze nieuwe machine voorkomt verspilling door tot wel 3.000 spuiten per keer te vullen die vervolgens gesteriliseerd worden.
- Langere houdbaarheid: spuiten zijn nu tot enkele jaren houdbaar in plaats van weken.
- Bewaren bij kamertemperatuur: geen koelkast nodig, wat opslag duurzamer en goedkoper maakt.
- Minder verspilling: spuiten die niet gebruikt worden, kunnen weer opgenomen worden in de voorraad.
- Werkbesparing: verpleegkundigen, anesthesiemedewerkers en apothekersassistenten hoeven veel minder met de hand spuiten op te trekken.
- Medicatieveiligheid: het gebruik van kant-en-klare spuiten uit de apotheek leidt tot minder fouten bij het klaarmaken en daarmee tot een toegenomen medicatieveiligheid.
Momenteel worden de spuiten gebruikt op de operatiekamer (OK) en de endoscopieafdeling. We werken eraan om dit binnenkort ook aan te bieden aan andere afdelingen.
Met deze innovatie dragen we niet alleen bij aan veiligheid en efficiëntie, maar ook aan duurzaamheid. Dat bleef niet onopgemerkt: de apotheek en vakgroep anesthesie waren genomineerd voor de Sigra Duurzaamheidsaward 2024. Een mooie erkenning voor ons streven naar een groenere zorg.
Bekijk hier de video over de werking van de spuitenvulmachine.