Missie, visie en ambitie

De zorgsector levert een bijdrage aan klimaatverandering en milieuverontreiniging. Tegelijkertijd leiden klimaatverandering en milieuverontreiniging tot steeds méér en andersoortige zorgvragen, zoals een toename van infectieziekten, hittestress, allergieën, longaandoeningen en neurologische ziekten. Dat is een paradox; de zorgsector heeft als doel mensen beter te maken en (verergering van) ziekte te voorkomen, maar draagt er tegelijkertijd aan bij dat mensen ziek worden. Verduurzaming van zorg is dus nodig en betekent dat er, met inachtneming van wet- en regelgeving, ingezet wordt op zorg met de laagst mogelijke impact op klimaat, milieu en leefomgeving. Belangrijk hierbij is dat verduurzaming van zorg niet ten koste mag gaan van de kwaliteit van zorg en/of de kwaliteit van leven van een patiënt (bron: Green Deal Samen werken aan duurzame zorg).

Een aantal thema’s op het gebied van verduurzaming van de zorg is heel relevant, in lijn met de Green Deal Duurzame Zorg 3.0.

Ten eerste, een significante vermindering van de CO₂-uitstoot, met het doel klimaatneutraal te opereren in 2050. De Nederlandse zorgsector heeft een landelijke CO₂-voetafdruk van 7%. Als ziekenhuis kunnen we indirecte en directe CO₂-emissies voornamelijk reduceren door minder en groener energiegebruik, inzet op duurzame mobiliteit en een efficiënte omgang met medicijnen (waarbij zo min mogelijk verspild wordt). Zie ook hoofdstuk CO2-voetafdruk.

Ten tweede is het belangrijk om zo veel mogelijk grondstoffen terug in de keten te brengen en in te zetten op veel meer circulariteit. De zorgsector gebruikt veel grondstoffen en produceert veel afval. Voor het leveren van zorg zijn veel medische hulpmiddelen, instrumenten en apparatuur nodig. Maar denk ook aan meubilair, bedrijfskleding, wasgoed, facilitaire producten en uiteraard voedingsproducten. Zie hoofdstuk Minder grondstoffengebruik.

Verder is het belangrijk om in te zetten op minder milieubelasting door medicatie. Medicijnresten belanden in het oppervlakte- en grondwater als gevolg van het gebruik van medicatie. Zie hoofdstuk Minder milieubelasting medicatie.

Daarnaast is het thema gezonde omgeving en leefstijl belangrijk. Het is voor de hele zorgketen van belang om er zoveel mogelijk voor te zorgen dat mensen gezond zijn en blijven. Meer inzetten op het voorkomen van ziekte en op het bevorderen van gezondheid, zal leiden tot meer gezonde levensjaren en afname van het zorggebruik. Het beperken van zorgvraag draagt ook weer bij aan het verminderen van de negatieve impact van zorg op het klimaat en milieu. Zie hoofdstuk Goede gezondheid en welzijn van patiënten en medewerkers.

Tot slot zetten wij in op bewustwording en kennis op het gebied van duurzaamheid, waarbij we meer aandacht vragen voor de impact van de zorg op het klimaat en milieu en de impact van klimaat en milieu op de gezondheid. Dit doen we vooral bij (aankomende) zorgprofessionals en ziekenhuismedewerkers. Zie hoofdstuk Wij leiden de professionals van de toekomst op.

Alle bovenstaande relevante thema’s hebben wij samengebracht in onze praatplaat duurzaamheid, waarin je in één oogopslag ziet hoe we als ziekenhuis met deze thema’s omgaan.

Het integreren van duurzaamheid in de bedrijfsvoering is een continue proces, waarbij een aantal stappen relevant zijn voor ons.

Ten eerste creëren we bewustzijn over duurzaamheid binnen de organisatie, bijvoorbeeld middels diverse bewustwordingsacties en onze groene ambassadeurs op zorg- en ondersteunende afdelingen.

Ten tweede bepalen wij de scope en geven wij prioritering aan wat betreft duurzaamheidsthema’s, -doelen en –ambities. Het in 2021 vastgestelde Spaarne Gasthuis Meerjarenprogramma Duurzaamheid 2021-2030 omvat concrete duurzaamheidsdoelen en gekwantificeerde ambities per doelstelling. Relevante duurzame initiatieven die bijdragen aan de meerjarendoelen worden periodiek geïnventariseerd en de prioritering van projecten en initiatieven vindt onder meer plaats op basis van verwachte duurzaamheidswinst, uitvoerbaarheid/haalbaarheid en financiële impact van het initiatief.

Ten derde verankeren wij duurzaamheid in de organisatiestructuur en werken wij continu aan implementatiestrategieën voor het behalen van de gedefinieerde doelen. De bestaande organisatiestructuur duurzaamheid vormt de basis hiervoor met de (aan de raad van bestuur rapporterende) regiegroep duurzaamheid, de adviseur duurzaamheid, de Green Teams (groepen collega’s van dezelfde afdeling, die samen onderzoeken hoe ze hun afdeling kunnen verduurzamen) en diverse duurzaamheidswerkgroepen. Geïdentificeerde duurzaamheidsdoelen worden op organisatieniveau nagestreefd. De adviseur duurzaamheid ziet toe dat alle initiatieven op afdelings-, Green Team- en werkgroep-niveau bij elkaar worden gebracht om de meerjarendoelen te kunnen behalen.

Ten vierde maken we duurzaamheid meetbaar en onze duurzaamheidsprestaties inzichtelijk middels (half)jaarlijkse interne en externe rapportages, instrumenten zoals de CO₂-routekaart en het milieumanagementsysteem Milieuthermometer Zorg.

Het proces eindigt niet bij de stap ‘meten en rapporteren’. De periodiek in kaart gebrachte duurzaamheidsresultaten helpen bewustzijn te creëren en bij het verdere aanscherpen van doelen, ambities, strategie en beleid.